|
 Ένα ολόκληρο δέντρο παράγει μισό κιλό καφέ το χρόνο! Το προϊόν του δέντρου είναι οι ώριμοι καρποί του καφέ, γνωστοί και ως κεράσια του καφέ. Οι καρποί αυτοί συλλέγονται και περνούν από επεξεργασία για να μας δώσουν τους πράσινους κόκκους του καφέ. Ένα βήμα πριν από τη διανομή και την τελική κατανάλωση του είναι το καβούρδισμα του καφέ.
Οι πράσινοι κόκκοι του καφέ ψήνονται, καβουρδίζονται σε υψηλές θερμοκρασίες και παράγουν το καβουρδισμένο καφέ, γεμάτο με πλούσιο άρωμα και ευχάριστη γεύση. Οι καβουρδισμένος αυτός καφές διανέμεται είτε σε κόκκους είτε αλεσμένος ανάλογα με τη χρήση.
Αμέσως μετά το καβούρδισμα
Ο φρεσκοκαβουρδισμένος καφές φτάνει στο απώγειο της γεύσης του 1 με 3 το πολύ μέρες μετά το καβούρδισμα, για το εσπρέσο που απαιτεί χαμηλότερη οξύτητα. Για τον καφέ φίλτρου που δεν απαιτεί χαμηλή οξύτητα ο καφές μπορεί να καταναλωθεί και 4 ώρες μετά το καβούρδισμα!
Μετά το καβούρδισμα ο καφές συνεχίζει και παράγει διοξείδιο του άνθρακα, το οποίο και διώχνει μακριά το οξυγόνο, και δεν επιτρέπει τον καφέ να μπαγιατέψει (degassing). Συνήθως όσο πιο σκούρος ο καφές τόσο πιο γρήγορα βγάζει το διοξείδιο του άνθρακα. Το άρωμα του καφέ προέρχεται από τα αρωματικά του έλαια.
Πως Διατηρούμε το Καφέ Φρέσκο
 Τα αρωματικά έλαια του καφέ είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα και χαλάνε γρήγορα. Ο καφές χάνει το άρωμα του, μπαγιατεύει και γίνεται πικρός. Εχθροί του καφέ είναι η ζέστη, ο ήλιος, η υγρασία, και το οξυγόνο.
Οπότε για να κρατήσουμε το καφέ φρέσκο πρέπει να το διατηρήσουμε μέσα σε αεροστεγείς συσκευασίες, σε μέρος σκοτεινό, ξηρό και δροσερό (πχ μια ντουλάπα). Ακόμα όμως και έτσι ο καφές δεν πρόκειται να παραμείνει φρέσκος για πολύ καιρό. Ένας λόγος είναι ότι κάθε φορά που ανοίγουμε το δοχείο αφήνουμε το οξυγόνο να μπει μέσα. Ιδανικά θα πρέπει να καταναλωθεί ο καφές σε μια βδομάδα από τότε που καβουρδίστηκε.
Κάποιοι άνθρωποι στην προσπάθεια τους να διατηρήσουν το καφέ φρέσκο, τον διατηρούν μέσα σε ψυγείο. Δυστυχώς αυτή η πρακτική δεν βοηθάει, ιδιαίτερα όταν ο καφές δεν είναι σε αεροστεγή συσκευασία στο ψυγείο. Ο λόγος είναι ότι κάθε φορά που μπαινοβγαίνει ο καφές από το ψυγείο μαζεύεται υγρασία που χαλάει το καφέ (ακόμα και σε ψυγεία no-frost). Σε περιπτώσεις όπου κάποιος θέλει να διατηρήσει τον φρέσκο καφέ για πάνω από δυο βδομάδες, μια λύση απελπισίας είναι να το βάλει σε αεροστεγή συσκευασία στην κατάψυξη και να μην το αποψύξει ξανά παρά μόνο όταν θα θέλει να τον καταναλώσει.
Κοινός Καφές Μαζικής Παραγωγής
Ο κοινός καφές που βρίσκουμε στα σουπερμάρκετ είναι στη συντριπτική πλειοψηφία, καφές μέτριας (ως χαμηλής) ποιότητας ο οποίος μετά το καβούρδισμα, αφέθηκε να απελευθερώσει όλο το διοξείδιο του άνθρακα (οπότε έχει ψιλομπαγιατέψει), και μετά αλέσθηκε και συσκευάσθηκε. Ο καφές αυτός αναγκαστικά για να μπορέσει να συσκευασθεί στην αεροστεγή συσκευασία, πρέπει πρώτα να ψιλομπαγιατέψει (έχει εκτεθεί στο οξυγόνο). Αυτός είναι ο βασικός λόγος που δεν πρόκειται κανείς να απολαύσει πραγματικά φρέσκο ποιοτικό καφέ από το κοινό καφέ του σούπερμάρκετ.
Μια πιο ποιοτική λύση είναι οι καφέδες που αμέσως μετά το καβούρδισμα και το κρύωμα, συσκευάστηκαν γρήγορα σε συσκευασίες με βαλβίδα, που επιτρέπουν το καφέ να απελευθερώσει το διοξείδιο του άνθρακα αλλά δεν επιτρέπουν τον αέρα (άρα και το οξυγόνο) να μπει μέσα. Η συσκευασία αυτή κρατά τον καφέ πιο φρέσκο και μεγαλύτερη χρονική διάρκεια. Δυστυχώς όμως λόγω εμπορευματοποίησης οι εταιρίες που συσκευάζουν τον καφέ με αυτόν το τρόπο ισχυρίζονται ότι μπορεί να παραμείνει φρέσκος για πάνω από μισό χρόνο, κάτι που απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Μάλιστα μεγάλες εταιρίες του χώρου που συσκευάζουν το καφέ τους σε δοχείο με πεπιεσμένο άζωτο, ισχυρίζονται ότι παραμένει φρέσκος για πάνω από 1 χρόνο! Ο καφές μπαγιατεύει και με αντιδράσεις που δεν χρειάζονται οξυγόνο (αναερόβιες) οπότε μπαγιατεύει και χωρίς το οξυγόνο σε λιγότερο από 1 χρόνο (ίσως και λιγότερο από μισό με πιο αυστηρά στάνταρ).
Ποια είναι η λύση;
Η μόνη λύση είναι να αγοράζει κανείς καφέ που καβουρδίστηκε το πολύ μια βδομάδα πριν και συσκευάσθηκε αεροστεγώς (και ιδανικά με βαλβίδα). Η ημερομηνία καβουρδίσματος θα πρέπει να είναι γνωστή και να αναγράφεται στη συσκευασία. Φρέσκο ποιοτικό καβουρδισμένο καφέ για όλα τα γουστα μπορείτε να προμηθευτείτε βέβαια και από το ηλεκτρονικό μας κατάστημα on-line FreshCoffeeShop! Μια ακόμα καλύτερη λύση για όσους έχουν τη θέληση, το μεράκι και λίγο χρόνο να διαθέσουν είναι το καβούρδισμα στο σπίτι.
Το Καβούρδισμα στο Σπίτι
Όσο παράξενο και αν φαίνεται πρίν από όχι πολλές δεκαετίες οι άνθρωποι αγόραζαν το καφέ ωμό και τον καβούρδισμαν σε κατσαρόλες, φούρνους και άλλες συσκευές. Λόγω του ότι όλα πια στη ζωή μας τείνουν να γίνονται αυτόματα, όπως το έτοιμο φαγητό έτσι και ο καφές άρχισε να διατίθεται στην έτοιμος προς κατανάλωση, καβουρδισμένος και αλεσμένος. Η αυτοματοποίηση αυτή έφερε μαζί και όλα τα πρβλήματα της χαμηλής ποιότητας. Τα τελευταία όμως χρόνια άρχισε σιγά σιγά να ξαναεξαπλώνεται η τέχνη του καβουρδίσματος καφέ στο σπίτι. Η τάση αυτή άρχισε ξανά από ανεπτυγμένες χώρες όπως οι ΗΠΑ και χώρες της Β. Ευρώπης.
Το καβούρδισμα του καφέ στο σπίτι έχει πολλά πλεονεκτήματα που περιλαμβάνουν τα εξής:
- Φρεσκάδα
- Ποιότητα
- Προσωπικό Χαρμάνι
- Χαμηλό κόστος - Οικονομία
- Χόμπυ - Αίσθηση προσωπικής ικανοποίησης μέσα από τη δημιουργία
- Διασκέδαση!
Φρεσκάδα
Όταν καβουρδίζει κανείς το δικό του καφέ στο σπίτι μπορεί να έχει πάντα φρέσκο καφέ. Αρκεί να καβουρδίζει την ποσότητα που χρειάζεται όταν τη χρειάζεται. Μετά το καβούρδισμα ο καφές πρέπει να διατηρείται όπως είπαμε σε αεροστεγή συσκευασία σε μέρος σκοτεινό, ξηρό και δροσερό.
Ποιότητα
Έχετε την ευχαίρια να επιλεξετε εσείς πραγματικά ποιοτικό καφέ για να καβουρδίσετε απο μία μεγάλη γκάμα. Πράσινοι καφέδες που μπορούν να ικανοποιήσουν κάθε γούστο. Καφέ με υψηλή οξήτητα (πχ Κένυα), καφέ με ελαφρύ σώμα (πχ Κολμβίας, Μεξικού) ή καφέ με πλούσια γεύση και γεμάτο σώμα (πχ Ινδίας). Με ένα κάπως υψηλότερο αντίτιμο μπορείτε να αγοράσετε καφέδες από εκλεκτές φάρμες, γκουρμέ καφέδες όπως ένα Μοντε Αλεγκρε Βραζιλίας ή ένα Μπουγκίσου από την Ουγκάντα.
Προσωπικό Χαρμάνι
Το πιο εύκολο πράγμα για κάποιον που καβουρδίζει στο σπίτι είναι να δημιουργήσει ένα δικό του χαρμάνι από καφέδες διαφορετικών περιοχών του κόσμου. Το μόνο που χρειάζεται είναι διάθεση για πειραματισμό! Θ βρείτε άφθονες πληροφορίες για τις διάφορες περιοχές του κόσμου που παράγουν καφέ εδώ. Θα βρείτε επίσης πρακτικές συμβουλές για το καβούρδισμα του κάθε καφέ και γευστικές προτάσεις για συνδιασμούς με γλυκά και διάφορα εδαίσματα! Δεν θα βαρεθείτε ποτέ να πίνετε καφέ, μιας και μπορείτε να λλάξετε το χαρμάνι ανάλογα με τα γούστα σας. Συμβουλές για τη διμιουργία χαρμανιών καφέ θα βρείτε εδώ.
Χαμηλό Κόστος
Ο ωμός πράσινος καφές είναι φθηνότερος από τον καβουρδισμένο. Θα βρείτε ωμό πράσινο καφέ στο ηλεκτρονικό μας κατάστημα σε τιμές έως και 50% πιο κάτω από τον καβουρδισμένο καφέ της αγοράς. Αν ψάχνετε για φθηνό ποιοτικό καφέ το καβούρδισμα στο σπίτι είναι η καλύτερη λύση. Μπορεί να μην είναι αυτός ο σκοπός αλλά είναι μια ευχάρηστη παρενέργεια, έτσι δεν είναι; Καβουρδίζετε όσο θέλετε, όταν θέλετε, και δεν χρειάζετε να πετάξετε μπαγιάτικο καφέ. Δεν θα χρειάζετε να ξοδεύετε ζρόνο και βενζίνη για να πηγαίνετε να αγοράζετε καφέ. Ο καφές καβουρδίζεται σε περίπου 10 λεπτά και κρατάει για πάνω από μια βδομάδα!
Χόμπυ και Διασκέδαση
Το καβούρδισμα του καφέ είναι μια πολύ ευχάριστη δημιουργική απασχόληση που για πολλούς είναι χόμπυ! Φανταστείτε την ικανοποίηση του να καβουρδίζετε και να απολαμβάνετε το δικό σας καφέ! Να φτιάχνετε το δικό σας χαρμάνι! Να μοιράζεστε το καφέ αυτό με φίλους! Να απολαμβάνετε την όλη εμπειρία. Μια καλή ιδέα είναι να καλέσετε τους φίλους σας, να καβουρδίσετε το καφέ (10 λεπτά) και αμέσως μετά να το αλέσετε και να φτιάξετε αυθεντικό γαλλικό καφέ, μέσα σε μια μεγάλη γαλλική καφετιέρα με έμβολο. Συνοδέψτε τον καφέ με ένα απολαυστικό κομμάτι κεικ καφέ (συνταγές καφέ θα βρείτε πατώντας συνταγές στο μενού).
Πολλοί homeroasters, καβουρδιστές στο σπίτι, από όλο το κόσμο έχουν γραφτεί σε μεγάλα φόρουμ και συζητούν για το χόμπυ τους. Ένα φόρουμ αφιερωμένο στο γκουρμέ καφέ και το καβούρδισμα στο σπίτι είναι και το δικό μας Fresh Coffee Forum!
Οι Διάφοροι Βαθμοί Καβουρδίσματος
Ο ωμός πράσινος καφές κατά το καβούρδισμα αλλάζει χρώμα άπό πράσινο σε κανελλί, σε καφέ και τέλος σε μαύρο. Εδώ παρατίθενται εικόνες και περιγραφές των διάφορων βαθμών καβουρδίσματος:
1. Ανοιχτό Κανελλι Πολύ ανοιχτόχρωμο καφέ (ανοιχτό κανελλί), ξηρή όψη, γεύση ψημένων λαχανικών, ξινό, χωρίς ιδιαίτερο άρωμα.
2. Κανελλί  Κανελλί χρώμα, ξηρή όψη, παρόμοια ξινή γεύση ψημένων λαχανικών.
3. Νέας Αγγλίας Ανοιχτό-μέτριο καφέ, ξινός. Ο κοινός φθηνός καφές στις Αν. ΗΠΑ
4. Αμερικάνικος ή Ξανθός (Light) Μέτριο-ανοιχτό καφέ. Κοινός καφές στις Αν. ΗΠΑ. Ο καφές έχει αρχίσει να δείχνει τα γευστικά του χαρακτηριστικά αλλά δεν έχει ολοκληρωθεί η ανάπτυξη του γευστικού προφίλ. Τα αρωματικά έλαια παραμένουν εγκλωβισμένα.
5. Μέτριους (City, or Medium)  Μέτριο καφέ χρώμα. Το πρώτο κρακ έχει αρχίσει αλλά δεν έχει ολοκληρωθεί. Κοινός καφές στις Δυτ. ΗΠΑ. Το γευστικό προφίλ έχει ανπτυχθεί αρκετά και διακρίνουμε εύκολα το άρωμα του καφέ. Καλό επίπεδο καβουρδίσματος για να διακρίνουμε τις διαφορές ανάμεσα στους διάφορους καφέδες. Καλό για φίλτρου.
6. Μέτριος Σκούρος (Full City)  - Μέτριο-σκούρο καφέ χρώμα. Ίσως ελάχιστα από τα έλαια να έχουν βγει στη επιφάνεια. Το πρώτο κράκ έχει ολοκληρωθεί και δεν έχει αρχίσει το δεύτερο κρακ. Όπως και το προηγούμενο επίπεδο αφήνει να φανούν οι διαφορές ανάμεσα στους διάφορους καφέδες. Η γλυκήτητα του καφέ έχει λίγο αυξηθεί (συνυπάρχει βέβαια με την πικρή γεύση της καφεινης).
7. Ανοιχτό Γαλλικό ή Εσπρέσο ή Βενετίας (Full City+)  Μέτριο σκούρο, με λίγα έλαια πάνω στο καφέ, πιο γλυκόπικρο από το ρποηγούμενο επίπεδο, λίγο από καραμέλα, ελαττωμένη οξύτητα. Πολλοί το προτιμούν για εσπρέσο. Το δεύτερο κράκ έχει μόλις αρχίσει (πρώτα δευτερόλεπτα, δεν έχει αρχίσει να κυλά ακόμα γρήγορα). Συνηθίζεται το κξαβούρδισμα αυτό στη Νότια Ιταλία για το εσπρέσο.
8. Γαλλικό ή Σκούρο Σκούρο καφέ χρώμα, έντονη εμφάνιση λαδιού στους κόκκους, το δεέτερο κράκ έχει αρχίσει να κυλά γρήγορα. Γλυκόπικρη γεύση, κάπως καπνιστή γεύση, με χαμηλή οξύτητα. Συνηθίζεται για εσπρέσο από κάποιους.
9. Ιταλικό ή Αραβικό ή Πολύ Σκούρο ή Σκούρο Γαλλικό (Dark French)  Πολύ σκούρο καφέ (σχεδόν μαύρο), πολύ γιαλιστερό από το λάδι, οι καμμένοι αρωματικοί τόνοι είναι εμφανείς. Ελάχιστη οξύτητα έχει απομείνει και το σώμα έχει μειωθεί.
10. Ισπανικό - Μαυρο (Spanish) Πολύ κούρο καφέ, πιο κοντά στο μαύρο χρώμα. Πολύ γιαλιστερό. Η γεύση φέρνει λίγο σε κάρβουνο! Σχεδόν καθόλου άρωμα και οξύτητα! Αν ξεχαστείτε θα αρπάξει φωτια!!!
Περιγραφή του Καβουρδίσματος
Το καβούρδισμα είναι σε γεννικές γραμμές όπως το ψήσιμο. Μοιάζει πολύ με το ψήσιμο του ποπ-κορν! Το μόνο που χρειάζεται είναι μια μέθοδος θέρμανσης. Κάποοι καβουρδιστές στο σπίτι χρησιμοποιούν γουοκ, κάποοι μηχανές ποπ-κορν, κάποιοι άλλοι κατσαρόλες, πιστόλια ζεστού αέρα, μπάρμεκιου, φούρνους, ιδιοκατασκευές αλλά και μικρές μηχανές καβουρδίσματος της αγοράς όπως το HotTop και το iRoast.
Τα πρώτα λεπτά ο καφές παραμένει πρασινωπός και έπειτα σιγά σιγά κιτρινίζει και αρχίζει να μυρίζει (σαν λαχανικό). Οι κόκκοι αρχίζουν να χάνουν νερό με τη μορφή ατμού. Ο ατμός αυτός σταδιακά αποκτά άρωμα. Οι κόκκοι αρχίζουν να γίνονται κανελλί προς το καφέ. Σε λίγο ακούγεται το πρώτο κρακ. Το κρακ είναι ο θόρυβος που κάνει ο κόκκος του καφέ, όταν σκάει (σαν το ποπ-κορν). Πιο αναλυτικά αυτό που συμβαίνει είναι ότι τα σάκχαρα του καφέ καραμελώνουν, το νερό απελευθερώνεται και φεύγει, η δομή του κόκκου διαλύεταιμ και τα έλαια του καφέ δραπετεύουν προς τα έξω.
Το κρακ είναι κάτι σαν ηχητική πληροφορία για τον καβουρδιστή, που σε συνδιασμό με την εικόνα των κόκκων, και το άρωμα του καφέ, τον πληροφορούν για το επίπεδο που βρίσκεται το καβούρδισμα. Η διεργασία του καβουρδίσματος μπορεί να σταματήσει οποιαδήποτε στιγμή μετά το πρώτο κρακ, αλλά αυτό εξαρτάται από το σκοπό του καβουρδιστή και το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα.
Τα σάκχαρα του καφέ συνεχίζουν να καραμελώνουν, τα έλαια πάνε στα εξωτερικά στρώματα, οι κόκκοι φουσκώνουν και αποκτούν πιο σκούρο καφέ χρώμα καθώς το καβούρδισμα συνεχίζεται. Το δεύτερο κρακ μπορεί να συμβεί είτε παράληλα με το πρώτο κρακ είτε μετά το τέλος του πρώτου κρακ ανάλογα με τον τρόπο που γίνεται το καβούρδισμα. Το δεύτερο κρακ δεν είναι τόσο δυνατό όσο το πρώτο αλλά συχνά είναι πιο γρήγορο. Στην αρχή το δεύτερο κράκ είναι κάπως αργό αλλά μετά γίνεται όλο και πιο γρήγορο και λέμε ότι τότε το δεύτερο κρακ κυλά. Ο καπνός που παράγεται κατά το δεύτερο κρακ είναι πολύ περισσότερος από αυτόν στο πρώτο, κάτι που βοηθά πολύ τον αρχάριο να διαχωρίσει το πρώτο από το δεύτερο κρακ. Τα σάκχαρα του καφέ συνεχίζουν διασπούνται όλο και περισσότερο, η δομή του κόκκου χαλάει, και οι κόκκοι γίνονται γιαλιστεροί μαύροι. Ο καβουρδισμένος καφές έχει περισσότερα από 800 διαφορετικά συστατικά που συνθέτουν το γευστικό του προφίλ. Το γεγονός αυτό καθιστά το καφέ ένα από τα πιο πολύπλοκα φαγητά και ροφήματα!
Το Πρώτο και το Δεύτερο Κρακ
Το χρώμα και το άρωμα του καφέ δεν είναι πολύ αξιόπιστα σημάδια για το βαθμό καβουρδίσματος του καφέ. Αντιθέτως το πρώτο και το δεύτερο κρακ αποτελούν πολύ αξιόπιστες πληροφορίες. Το πρώτο κρακ που μοιάζει με αυτό του ποπ-κορν, συμβαίνει όταν ο κόκκος του καφέ σπαέι (ραγίζει) και διογκώνεται και τα έλαια του καφέ ζεσταίνονται, δημιουργώντας μια εξώθερμη αντίδραση (δηλαδή απελευθερώνεται πρόσθετη θερμότητα). Το δεύτερο κρακ είναι πιο γρήγορο από το πρώτο αλλά λιγότερο έντονο σε ένταση. Μερικές φορές το δεύτερο κρακ αρχίζει πριν ακόμα ολοκληρωθεί το πρώτο, με αποτέλεσμα οι ήχοι να συγχωνευθούν και να μη γίνεται αντιληπτό ότι έχει αρχίσει το δεύτερο κρακ! Για αυτό το λόγο είναι σημαντίκό αυτός που καβουρδίζει να βρίσκεται παντα κοντά, να παρακολουθεί και να ρυθμίζει ανάλογα το καβούδισμα.
Μπορείτε να βρείτε βίντεο σχετικά με το καβούρδισμα στα Χρήσιμα Αρχεία αυτού του site, και φωτογραφίες στην ηλεκτρονική μας συλλογή (γκαλερί).
Παράγοντες που επηρρεάζουν το Καβούρδισμα
Ποικιλία Καφέ
Οι καφέδες δεν συμπεριφέρονται με τον ίδιο τρόπο στο καβούρδισμα. Η προέλεσυση του καφέ επηηρεάζει και τη συμπεριφορά του κατά το καβούρδισμα και το τελικό του χρώμα. Ο παλαιωμένος καφές από Ινδία απαιτεί για παράδειγμα ειδική μέθοδο ψησίματος (άλλο προφίλ καβουρδίσματος). Ένας ευαίσθητος καφές όπως ο Jamaica Blue Mountain απαιτεί και αυτός είδική τεχνική. Συνήθως οι καφέδες που έχουν καλλιεργηθεί σε υψηλά υψόμετρα αντέχουν πιο σκούρα καβουρδίσματα από άλλους καφέδες όπως πολλοί Βραζιλιάνικοι. Μπορείτε να βρείτε συμβουλές καβουρδίσματος για τους καφέδες πολλών περιοχών κάνοντας κλικ εδώ.
Μέθοδος Επεξεργασίας
Υπάρχουν καφέδες ξηρής, υγρής και μικτής επεξεργασίας (ημι-πλυμένοι), Υπάρχουν καφέδες ντεκαφεϊνέ, παλειωμένοι και πάει λέγοντας. Οι διαφορετικές μέθοδοι επεξεργασίας οδηγούν και σε διαφορετικές απιτήσεις κατά το καβούρδισμα. Οι καφέδες ξηρής επεξεργασίας κατά πολλούς θέλουν υψηλότερες θερμοκρασίες καβουρδίσματος από τους πλυμένους. Μπορείτε να βρείτε πληροφορίες για τις μεθόδους επεξεργασίας του καφέ εδώ.
Υγρασία και Θερμοκρασία
Υψηλή θερμοκρασία καθώς και χαμηλή υγρασία οδηγούν σε μεγαλύτερος χρόνος καβουρδίσματος.
Διάρκεια Καβουρδίσματος
Μεταβάλλοντας τη διάρκεια του καβουρδίσματος μεταβάλλεται και το τελικό αποτέλεσμα. Το επαγγελματικό καβούρδισμα διαρκεί συνήθως 11 με 20 λεπτά. Το προφίλ καβουρδίσματος, η καμπύλη θερμοκρασίας-χρόνου, επηρρεάζει πολύ έντονα την τελική γεύση του καφέ. Η διάρκεια μεταξύ του τέλους του πρώτου κρακ και την αρχή του δεύτερου, είναι επίσης πολύ σημαντική, ιδίως για το καφέ εσπρέσο.
Μέθοδος Καβουρδίσματος
Η μέθοδος καβουρδίσματος, με αέριο, με αντιστάσεις, με υπέρυθρη ακτινοβολία, με ζεστό αέρα, με μικτή μέθοδο, επηρρεάζει την τελική γεύση. Τα κλασσικά τύμπανα που χρησιμοποιούνται κατά το καβούρδισμα (συνήθως από μαντέμι) δίνουν ένα πιο γεμάτο σώμα, αλλά χαμηλότερη οξύτητα απ' ότι τα καβουρδιστήρια με αέρα.
Ηλικία του Πράσινου Καφέ
Όσο γερνάει ο πράσινος καφές τόσο και χάνει την περιεκτικότητα του σε νερό. Όσο ξηραίνεται, η δομή του, η γεύση του και η συμπεριφορά του κατά το καβούρδισμα αλλάζουν. Ο παλιός καφέ μπορεί να δώσει πιο ήπιο σε γεύση καφέ με χαμηλότερη οξύτητα. Μπορεί όμως να δώσει και μπαγιάτικο, πικρό καφέ με δυσάρεστο άρωμα. Ορισμένοι καφέδες μπορούν να δώσουν ενδιαφέροντα αποτελέσματα με παλαίωση υπό ελεγχόμενες συνθήκες (πχ Σουμάτρα και Ινδία).
Μέθοδοι και Συσκευές Καβουρδίσματος
Καβούρδισμα Με Πιστόλι Ζεστού Αέρα (Heatgun Roasting)
Ένας από τους απλούστερους τρόπους καβουρδίσματος είναι με πιστόλι ζεστού αέρα, όπως αυτά που χρησιμοποιούνται για την αφαίρεη της κεραμένης μπογιάς. Το μειονέκτημα της μεθόδου είναι ότι θα πρέπει να είστε συνέχεια από πάνω για ανακατεύετε το καφέ. Είναι ο καλύτερος ίσως τρόπος για να ξεκινήσει κάποιος το καβούρδισμα, μιας και είναι εύκολο να παρατηρήσει κανείς τη διαδικασία σε όλα της τα στάδια. Ήταν η πρώτη μέθοδος που χρησιμμοποίησα. Θα χρειαστείτε:
- Ένα πιστόλι ζεστού αέρα με που να φτάνει θερμοκρασία 260 βαθμούς κελσίου περίπου, και ροή αέρα 14 CFM. Όσο περισσότερα τα watt τόσο καλύτερα! Ιδανική λύση είναι ένα Makita με ρυθμιζόμενη ένταση. Προσωπικά χρησιμοποιώ ένα φθηνό αλλά δυνατό πιστόλι 2000W που βρήκα στα Αλεξ Πακ με 11 ευρώ!
- Ένα δοχείο για το καφέ. Κάποιοι χρησιμοποιούν ατσάλινα δοχεία για φαγητό σκύλου, και άλλοι πήλινα δοχεία ειδικά για το φούρνο (προτιμότερα αλλά ακριβότερα). Μπορείτε να βρείτε ένα τέτοιο φθηνό δοχείο σε μεγάλα σουπερμάρκετ. Επιλέξτε ένα δοχείο που να είναι τόσο μεγάλο ώστε ο καφές να απλώνεται ομοιόμορφα σε λίγες στρώσεις .Ένα δοχείο 1 λίτρου είναι κατάλληλο για καβούρδισμα 1 ποτηριού καφέ (200ml).
- Θα χρειαστείτε επίσης μια ξυλινη κουτάλα για το ανακάτεμα και ένα δοχείο για να το κρυώσετε αμέσως μετά το καβούρδισμα.
Είναι προτιμότερο να καβουρδίσετε εκτός σπιτιού εκτός και αν δε σας ενοχλεί ο καπνός και τα φλούδια του καφέ που θα πεταχτούν (μπορείτε να καβουρδίσετε και κάτω από τον αποροφητήρα). Βάλτε το δοχείο σε μια επιφάνεια που δεν πρόκειται να αρπάξει φωτιά! Ρίξτε τον ωμό καφέ στο δοχείο. Κρατήστε το πιστόλι σε απόσταση 10-15 εκατοστά από τους κόκκους. Βάλτε το στη χαμηλή ρύθμιση και αρχίστε να ανακατεύετε το καφέ με τη κουτάλα. Μην σταματήσετε το ανακάτεμα!
Μόλις οι κόκκοι αρχίσουν να μυρίζουν και ναποκτούν κιτρινωπό χρώμα, βάλτε το πιστόλι στη δυνατή ρύθμιση, κρατώντας το σε απόσταση 10 εκατοστά από το καφέ και ανακατεύοντας γρήγορα. Σε λίγο θα αρχίσουν να πετάγονται οι φλούδες από το καφέ. Ο καφές θα αρχίσει να μυρίζει πιο έντονα και να γίνεται καφέ. Σε μερικά λεπτά (εξαρτάται από την ποσότητα που καβουρδίζετε) θα αρχίσει το πρώτο κρακ. Στην αρχή τα κρακ είναι πολύ αραιά αλλά σε λίγο θα γίνουν πιο συχνά και δυνατά. Προσπαθήστε να ελέγξετε την ταχύτητα του κρακ, αλλάζοντας την απόσταση που κρατάτε το πιστόλι και την ταχύτητα που αναδεύετε τους κόκκους. Είναι κάτι που δεν μπορεί να περιγραφεί με λέξεις. Μπορείτε να δείτε το σχετικό βίντεο εδώ. Ο στόχος είναι το ελεγχόμενο κρακ και το ομοιόμορφο καβούρδισμα. Μην απομακρύνετε πολύ το πιστόλι ούτε το εντίετο. Επίσης μην σταματήσετε να αναδεύετε γιατι οι κόκκοι θα καβουρδιστούν ανομοιόμορφα!
Στα περίπου 7 λεπτά (για ποσότητα 1 ποτηριού κόκκους), αρχίζει το πρώτο λοιπόν κρακ και το δεύτερο στα 9 περίπου λεπτά. Το δεύτερο κρακ είναι πιο γρήγορο αλλά χαμηλότερο σε ένταση ήχου. Κατά το δεύτερο κρακ ο καπνός που παράγεται είναι πολύ περισσότερος απ' ότι στο πρώτο. Ένα καλό σημείο να σταματήσετε το καβούρδισμα είναι στην αρχή του δεύτερου κρακ, ιδιαίτερα αν θέλετε να χρησιμοποιήσετε το καφέ για εσπρέσο. Αν καβουρδίσετε το καφέ για περισσότερη ώρα μπορεί να τον κάψετε πολύ εύκολα! Μην επιχειρήσετε πολλούς πειραματισμούς από το πρώτο σας καβούρδισμα.
Μόλις σταματήσετε το καβούρδισμα αμέσως ρίξτε το καφέ σε ένα σουρωτήρι ή ενα ταψί για να κρυώσει. Κάποιοι προτιμούν σε αυτό το σημείο να ψεκάσουν το καφέ με ένα πολύ λεπτό στρώμα νερού για να κρυώσει, κάποιοι άλλοι το τοποθετούν σε ανεμιστήρα, ενώ άλλοι τον ανακατέύουν γρήγορα φυσώντας το για να κρυώσει. Αν το πιστόλι που χρησιμοποιείτε έχει ρύθμιση για κρύο αέρα χρησιμοποιήστε τη. Προσωπικά ρίχνω το ζεστό σε ένα μεγάλο μεταλλικό ταψί το οποίο αμέσως απορροφά μεγάλο μέρος της θερμότητας, και μετά το ρίχνω σε ένα άλλο ταψί το οποίο απορροφά και άλλη θερμότητα. Μετά το κλείνω σε ένα αεροστεγές δοχείο και το βάζω στη κατάψυξη για 5-10 λεπτά, τόσο ώστε να κρυώσει.
Ο συνολικός χρόνος καβουρδίσματος εξαρτάται από την ποσότητα που θέλετε να καβουρδίσετε, το βαθμό καβουρδίσματος, τον καφέ, τη θερμοκρασία και υγρασία περιβάλλοντος, το πιστόλι και το δοχείο καβουρδίσματος, και τη τεχνική που χρησιμοποιείτε. Αν κάνει πολύ κρύο ή φυσάει έντονα βάλτε το δοχείο σε μέρος όπου κόβει ο αέρας ή τοποθετήστε το σε ένα μεγάλο κουτί που να καρατάει τη θερμότητα την ώρα που καβουρδίζετε.
Για ένα μέτριο σκούρο καβούρδισμα θα χρειαστούν περίπου επτά λεπτά για ένα ποτήρι καφέ, 11 λεπτά για 2 ποτήρια, και 15 περίπου λεπτά για τρια ποτήρια. Αν επιθυμείτε καφέ για φίλτρου τότε δοκιμάστε πιο γρήγορα καβουρδίσματα, αλλά αν επιθυμείτε καφέ για εσπρέσο προτιμήστε ένα συνολικό χρονικό διάστημα 10-15 λεπτών με απόσταση 1-3 λεπτών μεταξύ της αρχής του δεύτερου κρακ και του τέλους του πρώτου κρακ.
Αφήστε τα μάτια σας, τη μύτη σας και τα αυτιά σας να σας καθοδηγήσουν στο καβούρδισμα! Καλή επιτυχία!
(Χρήσιμο Link: http://www.homeroaster.com/heatgun.html)
Καβούρδισμα Στο Φούρνο
Το καβούρδισμα στο φούρνο αποτελεί μια πολύ πρακτική μέθοδο ή οποία έχει και το πλεονέκτημα ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για μεγάλες ποσότητες! Ο κλασσικός ηλεκτρικός φούρνος δυστυχώς δεν δίνει και τόσο καλά αποτελέσματα, αλλά μπορείτε να πειραματιστείτε άφοβα! Ο φούρνος με γκάζι-αέριο δίνει πολύ καλύτερα αποτελέσματα! Το καβούρδισμα σε ένα φούρνο αερίου είναι πολύ πιο ομοιόμορφο. Ο φούρνος δίνει καλό καβούρδισμα σε επίπεδα από μέτριο σκούρο έως και Ισπανικό! Σε πιο ελαφριά καβουρδίσματα η ανομοιομορφία είναι σαφώς μεγαλύτερη.
Θα χρειαστείτε ένα ταψί με τρύπες ή ένα ατσάλινο σουρωτήρι. Οι τρύπες βοηθούν στη πιο ομοιόμορφη διάχυση της θερμότητας. Επίσης θα χρειαστείτε μια ξύλινη κουτάλα για το ανακάτεμα, ένα σουρωτήρι ή ένα ταψί για το κρύωμα του καφέ μετά το καβούρδισμα, και βέβαια γάντια φούρνου για να μην καείτε!
- Απλώστε το καφέ ομοιόμορφα σε μία στρώση στο σκεύος που θα χρησιμοποιήσετε.
- Προθερμάνετε το φούρνο στους 260 βαθμούς Κελσίου.
- Αμέσως μετά τοποθετείστε το σκεύος με το καφέ στο μεσαίο ράφι.
- Περιμένετε 5-7 λεπτά για το πρώτο κράκ, και μερικά λεπτά ακόμα για να αρχίσετε να ελέγχετε για τη πορεία του καβουρδίσματος.
- Κάθε μερικά λεπτά ανοίξτε το φούρνο γρήγορα για να αναδέψετε τους κόκκους, για να καβουρδιστούν όσο το δυνατό πιο ομοιόμορφα.
- Αν χρησιμοποιείτε ταψί με τρύπες η ανάδευση μπορείτε να γίνεται και σε πιο αραιά διαστήματα.
- Μόλις επιτευχθεί ο επιθυμητός βαθμός καβουρδίσματος, φορέστε τα γάντια γρήγορα, βγάλτε το σκεύος από το φούρνο και ρίξτε το ζεστό καφέ σε ένα άλλο δοχείο για να το κρυώσετε.
- Για να επιταχύνετε το κρύωμα ανακατέψτε το καφέ γρήγορα, φυσήξτε τομ ή ρίξτε το σε ένα άλλο δοχείο για να απορροφήσει το δοχείο πρόσθετη θερμότητα. Μπορείτε να το βάλετε κάπου έξω αν φυσάει ή να χρησιμοποιήσετε ένα ανεμιστήρα.
- Αφήστε το καφέ να κρυώσει εντελώς και αφήστε το να βγάλει διοξείδιο του άνθρακα για περίπου μια ώρα πριν το κλείσετε σε αεροστεγή συσκευασία. Αν έχετε συσκευασία με βαλβίδα ακόμα καλύτερα!
Καβούρδισμα Με Γουόκ
Η πιο εύκολη μέθοδος καβουρδίσματος. Διαβάστε τη μέθοδο καβουρδίσματος με πιστόλι ζεστού αέρα που μοιάζει πάρα πολύ. Στο καβούρδισμα με γουόκ, απλά ρίχνετε το πράσινο ωμό καφέ σε ένα γουόκ, ανάβετε μέτρια φωτιά και αρχίζετε να αναδεύετε συνεχώς το καφέ μέχρι να επιτευχθεί το καβούρδισμα που θέλετε. Αμέσως μετά ρίχνετε το ζεστό καβουρδισμένο καφέ σε ένα δοχείο για να το κρυώσετε γρήγορα (πχ ένα ταψί ή ένα σουρωτήρι).
Καβούρδισμα Με Μηχανή Ποπ-Κορν
Η μέθοδος αυτή είναι από τις πιο συχνά χρησιμοποιούμενες στο εξωτερικό. Χρειάζεστε μια μηχανή ποπ-κορν με άερα, με τουλάχιστον 1200W. Τοποθετήστε περίπου 50 γραμμάρια καφέ μέσα στη μηχανή και ανάψτε τη. Ίσως χρειαστεί στην αρχή λίγη βοήθεια η μηχανή, με το να ανακατεύετε του κόκκους με μια λεπτή κουτάλα, ώστε να μην καούν. Μόλις οι κόκκοι χάσουν υγρασία και ελαφρύνουν, θα αρχίσουν να αναδεύονται μόνοι τους, λόγω της δυνατής ροής του αέρα.
Θέλει μεγάλη προσοχή πόση ποσότητα κόκκων θα βάλετε. Λίγο περισσότερο από ότι χρειάζετε και οι κόκκοι σας δεν θα ανακατεύονται σωστά και θα καούν. Λίγο λιγότερο από ότι χρειάζεται και οι κόκκοι σας θα ανακατεύονται πολύ γρήγορα, η θερμότητα θα φεύγει γρήγορα και δεν θα μπορείτε να καβουρδίσετε όσο σκούρα θέλετε. Βρείτε την ιδανική ποσότητα και μην τη μεταβάλετε.
Είναι πολύ πιθανό να χρειαστεί μια ηλεκτρική παρέμβαση στο εσωτερικό της μηχανής ποπ-κορν. Βασικά αυτό που συνήθως χρειάζεται είναι να απενεργοποιηθούν δυο πράγματα: η αντίσταση ασφαλείας, και ο θερμοστάτης. Σε αντίθετη περίπτωση είναι πολύ πιθανό η μηχανή ποπ-κορν να μη φτάνει την ιδανική θερμόκρασία για καβούρδισμα καφέ. Θα πρέπει πάντα βέβαια να βρίσκεστε κοντά στη μηχανή για να παρακολουθείτε το καβούρδισμα και να το σταματήσετε έγκαιρα. Αμέσως μετά ρίξτε το καφέ σε ένα δοχείο και κρυώστε το.
Όρισμένοι περιπετειώδεις χομπίστες, αλλάζουν το εσωτερικό ηλεκτρικό κύκλωμα της μηχανής ποπ-κορν είτε βάζοντας ένα διακόπτη στις θερμικές αντιστάσεις ώστε να χρησιμοποιούν μόνο τον ανεμιστήρα μετά το τέλος του καβουρδίσματος για να κρυώσουν το καφέ, είτε διαχωρίζοντας τα κυκλώματα ανεμιστήρα και αντιστάσεων ώστε να ελέγχουν ξεχωριστά την ένταση του ρεύματος σε αυτά με ροοστάτες.
(Χρήσιμο Link: http://www.homeroaster.com)
Βίντεο και Χρήσιμα Αρχεία
Θα βρείτε χρήσιμα βίντεο για το καβούρδισμα του καφέ κάνοντας κλικ εδώ.
Επιπρόσθετες Πληροφορίες
SweetMarias: www.sweetmarias.com
Πράσινος Καφές και Χρήσιμα Εργαλεία
Θα βρείτε μια μεγάλη γκάμα από πράσινο ωμό καφέ και εργαλεία για καβούρδισμα στο ηλεκτρονικό μας κατάστημα FreshCoffeeShop
|
Καβούρδισμα
